Fabryka Przyrządów i Uchwytów Bison-Bial SA to jeden z największych zakładów w woj. podlaskim.
Fabryka Przyrządów i Uchwytów Bison-Bial SA to jeden z największych zakładów w woj. podlaskim. Jest to największy w Polsce zakład wyspecjalizowany w produkcji oprzyrządowania technologicznego do obróbki skrawaniem i jeden z najlepszych tego typu na świecie, konkurujący z renomowanymi zagranicznymi firmami. Produkty Bison-Bial kojarzą się z najwyższą jakością i sprzedawane są do niemal 50 krajów świata.
Od kwietnia 1997 r. właścicielem większościowego pakietu akcji FPiU Bison-Bial SA jest Metalexport. W 2002 r. fabryka weszła w proces upadłości. Zdawało się, że Metalexport spisał Bison-Bial na straty, a likwidacja wydawała się przesądzona. O przetrwaniu zdecydowała determinacja załogi oraz ścisła współpraca pomiędzy dyrekcją, związkami zawodowymi i pracownikami. Kilka ostatnich lat to już nie tylko wychodzenie z zapaści, ale nawet coraz większe zyski, stopniowa spłata zadłużenia, konsekwentna realizacja programu naprawczego.
Załoga, aby nie powtórzyć losu, jaki przeżyła w 2002 r., chce nabyć od Urzędu Skarbowego należący do Metalexportu większościowy pakiet akcji swej fabryki. Musieliby jednak na ten cel wyłożyć z własnej kieszeni ok. 4-5 mln zł, bowiem taka jest wartość 53% akcji Bisona, które należą do Metalexportu. Taka kwota będzie bardzo trudna do zebrania, tym bardziej że przez ostatnie lata pensje były bardzo niskie.
Warszawska spółka Metalexport należy do Piotra Büchnera. Metalexport ma obecnie poważne kłopoty finansowe. Jego zadłużenie wobec Pierwszego Urzędu Skarbowego w Warszawie jest tak duże, że komornik działający na rzecz Urzędu Skarbowego przejął m.in. akcje białostockiej fabryki i wystawił je na sprzedaż. Pierwszy przetarg nie przyniósł rezultatu. Najprawdopodobniej wkrótce odbędzie się drugi. Jeśli sprzedaż nie przyniesie efektu, akcje białostockiej firmy mogą znowu zostać przy warszawskiej spółce.
Ostatniemu rozwiązaniu sprzeciwiają się pracownicy Uchwytów. Nie chcą właściciela, który doprowadził fabrykę na skraj bankructwa, a oni wielkim wysiłkiem musieli ratować firmę. W powołaniu spółki pracowniczej, która miałaby większość akcji, widzą jedyny pewny sposób na uratowanie zakładu i, co za tym idzie, własnych miejsc pracy. (W fabryce pracuje obecnie ok. 900 pracowników).
Sytuacja zakładu mimo rosnących zysków nie jest łatwa. Jego długi opiewają na kwotę ponad 90 mln zł (choć zostały zredukowane ze 120 mln). Wierzycielami są banki i ZUS. Są plany spłacenia ponad 55 mln należności w ciągu pięciu lat. Reszta zadłużenia spłacana będzie w ramach planu restrukturyzacyjnego, jaki został podpisany z Agencją Restrukturyzacji Przemysłu. Obecnie znikły już problemy z regulowaniem pensji i innych należności pracowniczych. Pensje są wypłacane regularnie i nawet dodatkowo wzrosły o 10 proc. Jak widać, są więc realne szanse nie tylko na przetrwanie firmy, ale także na jej rozwój.
Aby sprostać konkurencji i wyzwaniom rynku, w zakładzie konieczne są inwestycje: remont hali, budowa nowej odlewni, magazynu stali i krajalni. By uzyskać pieniądze na ten cel, planuje się sprzedaż działki przy ul. Łąkowej. (Fabryka liczy tu na pomoc miasta Białystok).
Aby plan całkowitego uzdrowienia Bison-Bial się powiódł, niezbędne jest wsparcie wielu środowisk. 17% akcji jest własnością Skarbu Państwa. Kwestia ich ewentualnego przekazania bądź odsprzedania na korzystnych dla załogi warunkach leży w gestii Ministra Skarbu Państwa. Dotychczasowe kilkuletnie działania załogi wskazują, że warto pomóc tej załodze, by stała się gospodarzem w swej własnej fabryce, którą uratowała przed likwidacją.
Biorąc powyższe pod uwagę, uprzejmie proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. W jaki sposób Rząd może pomóc załodze Fabryki Przyrządów i Uchwytów Bison-Bial SA w Białymstoku, aby mogła przejąć większość udziałów swej fabryki i uratować zakład? Czy Ministerstwo udzieli wsparcia prawnego i finansowego załodze?
2. Czy Ministerstwo rozważa kwestię przekazania swoich udziałów w Bison-Bial pracownikom? Jeśli tak, to na jakich zasadach?
Z poważaniem
Poseł Roman Czepe
Warszawa, dnia 7 marca 2006 r.