Interpelacje Poselskie

   Rynek płatności masowych rozwija się w Polsce od kilku lat. W tym czasie powstało kilka tysięcy punktów kasowych i agencji finansowych. W ciągu miesiąca wykonują one kilka milionów transakcji, zaś ich roczna wartość wynosi kilka miliardów złotych.

   Obecnie obowiązujące przepisy prawne w żaden sposób nie regulują bowiem działalności pośrednictwa finansowego w sektorze opłat masowych. Może ją prowadzić każdy podmiot wpisany do ewidencji działalności gospodarczej. Niekontrolowane punkty kasowe funkcjonują więc bez żadnych jasno określonych standardów obsługi, nie zapewniając klientom nawet minimum bezpieczeństwa. W konsekwencji dotarcie środków pieniężnych pochodzących z wpłat klientów do odbiorców bywa zagrożone. Właściciele tych punktów zazwyczaj kuszą klientów nieuzasadnionymi ekonomicznie, zbyt niskimi prowizjami. Efekt jest taki, że nieprzygotowani do prowadzenia tego typu działalności, nie potrafiąc najczęściej uzyskać spodziewanego poziomu zyskowności, zaczynają z czasem posiłkować się powierzonymi przez klientów środkami pieniężnymi, licząc na ich szybki odzysk. W konsekwencji zbyt często skutkuje to nieprzekazaniem w odpowiednim terminie wpłat na konta ich odbiorców i uzasadnione reklamacje klientów.

   Niestety, zagrożeniem dla całej branży oraz tysięcy osób opłacających swoje rachunki w punktach kasowych są działania nieuczciwych pośredników. Co pewien czas w różnych miastach okazuje się, że właściciele punktów kasowych nie przekazywali pieniędzy klientów za rachunki. Sprzyja temu brak przepisów prawnych, które regulowałyby zasady powstawania i działania punktów kasowych. Utrudnione jest również postępowanie karne przeciwko nieuczciwym agentom finansowym. Prokuratorzy z reguły odmawiają wszczęcia śledztwa, pomimo że poszkodowanych jest tysiące klientów. Pojedyncze roszczenia klientów są często mniejsze od kwoty 250 zł, więc prokuratorzy odsyłają poszkodowanych klientów do złożenia zawiadomień na policji. A tam są one często umarzane.

   Po odbyciu konsultacji zarówno z Izbą Gospodarczą Przedsiębiorstw Finansowych, jak i Polską Izbą Gospodarczą Pośredników Finansowych, pragnę zadać następujące pytania:

   1. Czy Ministerstwo Finansów nie uważa za konieczne wprowadzenie obowiązkowego nadzoru i odpowiedzialności nad płatnościami dokonywanymi w punktach kasowych przez operatorów obsługujących punkty opłat poprzez wyodrębnienie dla operatorów osobnego numeru PKD wraz z wymogiem posiadania osobowości prawnej (spółka prawa handlowego) oraz wymogiem minimalnego kapitału założycielskiego firmy na poziomie np. 100-200 tys zł (wymóg ten nie dotyczy banków oraz Poczty Polskiej)?

   2. Czy zdaniem Ministerstwa Finansów w przypadku rynku opłat masowych kolejnym rozwiązaniem nie byłoby wprowadzenie obowiązku posiadania przez podmioty działające w tej branży oprogramowania komputerowego, zarówno rejestrującego płatności w punktach, jak i zarządzającego nimi w centralach, z koniecznością kompatybilności oprogramowania z platformami informatycznymi banków obsługujących płatności?

   3. Czy obowiązek oznakowania logiem operatora każdego punktu kasowego wraz z pełnymi danymi teleadresowymi w celu poinformowania klienta, kto jest odpowiedzialny za prawidłową realizację przelewu, nie wpłynąłby na zdyscyplinowanie firm prowadzących działalność pośrednictwa finansowego?

   4. Czy Minister Finansów uważa za stosowne wprowadzenie poniższych rygorów:

   - zakaz otwierania punktów kasowych przez osoby karane, podmioty prawne oraz przez te osoby, wobec których było prowadzone postępowanie komornicze w ciągu ostatnich 3 lat;

   - obowiązek złożenia przez osobę prowadzącą punkt kasowy poręczonego weksla na kwotę 50 tys. zł w urzędzie gminy, w którym prowadzący rejestruje działalność gospodarczą;

   - obowiązek ubezpieczenia punktów kasowych od odpowiedzialności cywilnej kontraktowej na kwotę min. 50 tys. zł i od kradzieży z włamaniem na kwotę min. 20 tys. zł?

   Z poważaniem

   Poseł Artur Zawisza

   Warszawa, dnia 5 lipca 2006 r.